Informator Turystyczny
Newsletter
Podaj swój adres e-mail, jeżeli chcesz otrzymywać informacje o nowościach i promocjach.

Prowadzimy w Polsce Dystrybucję Map:

Słowacja

Węgry

Rumunia

 

Polecamy Karpaty Ukraińskie

Wałasi 0

1. Wałasi:

- grupa cieszyńska „dólska”

- grupa frydecka – zamieszkująca na Zaolziu

 

Jest to grupa góralska wysunięta najbardziej na zachód polski. Ubiór wałaski jest bardzo bogaty, bowiem formował się pod wpływem XVI i XVII wiecznej mody miejskiej. Dawny ubiór męski Górali Wałaskich zaginął zupełnie przed II wojną światową. W jego skład wchodziły: obcisłe, błękitne, sukienne spodnie wpuszczone w buty, modra lub kawowa kamizela dwurzędowa, krótki – do pasa kabat z rękawami i stojącym kołnierzem. Kabat był zazwyczaj koloru lazurowego z metalowymi, błyszczącymi guzikami. Mężczyźni nosili również białe sukmany, które później zostały zastąpione przez modre płaszcze z pelerynami. Nakryciem głowy był charakterystyczny dla Górali Śląskich duży, jasny kapelusz o szerokim rondzie. Strój męski dzisiaj już praktycznie nie istnieje, można go podziwiać tylko podczas festiwali i festynów. Elementy ludowego stroju kobiecego, można zobaczyć także obecnie w życiu codziennym Góralek Wałaskich. Kobiety nosiły krótkie koszulki z bufiastymi rękawami i z haftowaną krezą (kreza – fałdowany, usztywniony kołnierz), suknię – czyli wełnianą fałdzistą spódnicę zszytą z gorsetem. Spódnice występowały zazwyczaj w kolorze: kawowym, wiśniowym lub czarnym, u dołu obszywane były niebieską wstęgą. Gorset - „żywotek” wykonany był zazwyczaj z jedwabiu, ozdobiony bogatym haftem i zapinany srebrnymi spinkami. Na spódnicę zawiązywano jedwabny kwiecisty fartuch, związywany z przodu na kokardę. Do odświętnego stroju bogate kobiety zakładały srebrne pasy wykonane techniką filigranową (technika polegająca na zdobieniu lub wykonywaniu całego przedmiotu z cienkich drucików ułożonych w ażurową siatkę). Mężatki nakładały na głowę siatkowe czepce i podwójne chusty. Panny wplatały we włosy wstążki. Jako okrycie stóp pierwotnie służyły kierpce, które zamożniejsze kobiety, jeszcze w XIX stuleciu zamieniły na „strzewiki”, a potem płytkie butki.

 

Ubiór wałaski silnie wpływa na modę Górali Śląskich, którzy noszą go tak powszechnie jak własne stroje.

 

Strój wałąski. opisywany przez J.Kamockiego można nazwać także strojem cieszyńskim, który opisuje Barbara Bazielich w: „Atlas Polskich Strojów Ludowych – Strój Cieszyński”.

 
W 1932 r. Gustaw Morcinek (URODA BESKIDU ŚLĄSKIEGO, WIERCHY NUMER DZIESIĄTY 1932 R.) opisując ówczesne góralki idące z odpustu opisuje ich właśnie w strojach wałaskich. Był to wówczas już powszechnie używany przez góralki śląskie strój odświętny. Pisze również, że wałaski strój męski już zanikł, natomiast mężczyźni noszą tradycyjne stroje góralskie, czyli lniane koszule, białe nogawice, czerwony bruclik ze srebrnymi guzikami, brunatną gunię obszywaną u dołu czerwonymi wstążkami, kierpce wiązane rzemykami.
 
 

 

Komentarze do wpisu (0)

do góry
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper.pl